ISBN
9789750527401
208 sayfa
Kitap, Süleyman Çelebi’nin eserinin, zaman içinde anonim bir metin niteliği taşıyan “Yeni Mevlid”e dönüşmesinin hikâyesini anlatıyor. Bilkan’ın “değerden ritüele…” diye özetlediği bir dönüşüm bu. Bu süreç, modern zamanlarda hızlanıyor. Mevlid’in, kısaltılıp sadeleştirilerek yeniden düzenlenirken, sosyal ve siyasî bir ritüel olarak oynadığı işlevin aldığı yeni biçimleri de görüyoruz. Cumhuriyet dönemine kadar uzanan bir süreç bu.

Süleyman Çelebi’nin 15. yüzyılda yazdığı Vesîletü’n-Necât adlı eseri, Mevlid adıyla ünlenerek, Ali Fuat Bilkan’ın ifadesiyle, belki de “dünyanın en çok okunan şiiri” haline geldi. Bilkan bu büyük rağbeti, bu metnin birçok dinî esasla birlikte popüler mitolojik öğeleri de içermesine bağlıyor. Sünnilikle tasavvufun buluşma vesilesi olması da, bu rağbeti pekiştiren bir etken.

Kitap, Süleyman Çelebi’nin eserinin, zaman içinde anonim bir metin niteliği taşıyan “Yeni Mevlid”e dönüşmesinin hikâyesini anlatıyor. Bilkan’ın “değerden ritüele…” diye özetlediği bir dönüşüm bu. Bu süreç, modern zamanlarda hızlanıyor. Mevlid’in, kısaltılıp sadeleştirilerek yeniden düzenlenirken, sosyal ve siyasî bir ritüel olarak oynadığı işlevin aldığı yeni biçimleri de görüyoruz. Cumhuriyet dönemine kadar uzanan bir süreç bu.

Din, edebiyat, siyaset, ideoloji ve zihniyet veçheleriyle çok boyutlu bir tarih incelemesi.

“Kandil, doğum, mezuniyet, vefat, yıldönümü gibi önemli addedilen günlerde okunan Mevlid’e, yazılmış hiçbir şiire nasip olmayacak bir değer atfedilmiştir. Homeros, La Fontaine, Baudelaire, Byron, Goethe, Puşkin ya da Edgar Allen Poe gibi şairler, Süleyman Çelebi kadar okunmamıştır. (…) Bu özelliğiyle Mevlid, İslâm toplumlarında Kur’ân-ı Kerim’den sonra en çok okunan ve dinlenen eser olmuştur.” ALİ FUAT BİLKAN

1963 yılında Şanlıurfa’da doğdu. Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü mezunu olup lisansüstü çalışmalarını klasik Türk edebiyatı alanında gerçekleştirmiştir. Sırasıyla ODTÜ, Gazi, Jawaharlal Nehru, Fatih, Wisconsin, TOBB ETÜ ve İpek Üniversiteleri’nde akademisyen ve idareci olarak görevler aldı. Hindistan’da Babür dönemi el yazmaları üzerine araştırmalar yaptı. Edebiyat metinlerine sosyo-kültürel yaklaşımlar içeren çok sayıda çalışması mevcuttur. Yayımlanmış bazı eserleri şunlardır: Nabi Divânı, Hindistan’da Gelişen Türk Edebiyatı, Masal Estetiği, Osmanlı Şiirine Modern Yaklaşımlar, Bâbür’ün Risâle-i Vâlidiyyesi, XVII. Yüzyılda Osmanlı Düşünce Hayatı, Sultan’ın Dini, XVII. Yüzyıl Türk Edebiyatı. İletişim’den 2016’da Fakihler ve Sofuların Kavgası, 2018’de Osmanlı Zihniyetinin Oluşumu adlı eserleri yayımlanmıştır.

Kitabın Adı Mevlid
Alt Başlık Değerden Ritüele
ISBN 9789750527401
Kapak Mouradgea d’Ohsson’un Tableau General de L’empire Othoman (Tome Premier, Paris, 1787) adlı eserinde yer alan “Sultan Ahmed Camii’nde Mevlid” gravürü
Arka Kapak
Yayın No İletişim - 2821
Dizi Tarih - 143
Alan Tarih
Sayfa 208 sayfa
En 130 mm
Boy 195 mm
Baskı 1. baskı - Ekim 2019
Yazar Ali Fuat Bilkan
Editör Tanıl Bora
Yayına Hazırlayan Hasret Karali
Kapak Suat Aysu
Uygulama Hüsnü Abbas
Düzelti Remzi Abbas
Dizin Berkay Üzüm
Baskı Sena Ofset
Cilt Güven Mücellit