ISBN
9789750528569
479 sayfa
İlk yayımlanışından bu yana -çeyrek asırdır- başvuru kaynağı niteliğini kazanmış, ortaya koyduğu ayrıntılı ve kapsamlı araştırmayla önemini halen koruyan Birinci Meclis’te Muhalefet, gözden geçirilmiş ve genişletilmiş bu basımıyla da, bizi “sahici” Cumhuriyet tarihimize yaklaştıracak çalışmalardan biri.

Birinci TBMM’deki asıl mücadele, her ikisi de Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adını arkasına alan, ancak kuruluş tarihleri göz önünde tutularak, Birinci ve İkinci Grup adlarıyla anılan iktidar ve muhalefet grupları arasında cereyan etti. İkinci Grup’un temel eleştiri konularının başında kişi tahakkümüne karşı tavır geliyordu. Muhalifler, meclis egemenliği kavramına dayanıyor, fiilen oluşabilecek her türlü kişisel yönetime karşı tepki gösteriyorlardı; meclisin üzerinde yetkili makam tanımama konusunda duyarlıydılar. Meclis yetkilerinin bir bölümünün Başkumandan’a devredilmesi, Meclis Başkanı’nın aynı zamanda Heyet-i Vekile’nin başkanı olması ve vekillerin sadece aday gösterdiği kişiler arasından seçilebilmesi gibi uygulamalarla, yetkiler Mustafa Kemal Paşa’nın şahsında toplandığında, İkinci Grup, hâkimiyet-i milliye ilkesinden hareketle sert muhalefet yaptı. İkinci Grup, kanuna dayanan bir yönetim kurulmasını da ilke edinmişti. Bunun doğal sonucu olarak temel hak ve özgürlükler konusunda daha duyarlı olmuş, başına buyruk İstiklâl Mahkemeleri’ne ve bunların uygulamalarına karşı çıkmıştı.


İlk yayımlanışından bu yana -çeyrek asırdır- başvuru kaynağı niteliğini kazanmış, ortaya koyduğu ayrıntılı ve kapsamlı araştırmayla önemini halen koruyan Birinci Meclis’te Muhalefet, gözden geçirilmiş ve genişletilmiş bu basımıyla da, bizi “sahici” Cumhuriyet tarihimize yaklaştıracak çalışmalardan biri.

1957’de Trabzon’da doğdu. Orta öğrenimini 1976’da Darüşşafaka Lisesi’nde tamamladıktan sonra, 1980’de Boğaziçi Üniversitesi İdari Bilimler Fakültesi Siyaset Bilimi Bölümü’nü bitirdi. Aynı üniversitenin Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde yüksek lisans çalışmasını, ardından 1993 yılında doktorasını tamamladı. 2003’te doçent, 2012’de profesör oldu. Marmara Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesi’nden 2017’de emekli olan Demirel, Türkiye’nin yakın siyasi tarihiyle ilgili çalışmalarını sürdürüyor. Bu kitabının dışında Birinci Mecliste Muhalefet: İkinci Grup, (1994), İlk Meclisin Vekilleri: Milli Mücadele Döneminde Seçimler (2010), Tek Partinin Yükselişi (2012), Tek Partinin İktidarı (2013) ve Salâhattin Köseoğlu'nun Milli Mücadele Hatıraları (2017) adlı kitapları yayınevimizce yayımlandı. İsmet İnönü, Defterler (1919-1973) adlı kitabı 2001’de, Nihat Erim, Günlükler (1925-1979) adlı kitabı 2005’te Yapı Kredi Yayınları; Birinci Meclis’te Mustafa Kemal’in Muhalifleri 2013’te, Cumhuriyet Tarihinin Bilinmeyen Gerçekleri 2014’te Ufuk Kitapları tarafından yayımlandı. Mete Tunçay ve Yücel Demirel ile birlikte hazırladıkları İlk Meclis Anketi: Birinci Dönem TBMM Üyelerinin Gelecekten Bekledikleri adlı kitabı da 2004’te TBMM Yayınları arasından çıktı.

Kitabın Adı Birinci Meclis'te Muhalefet
Alt Başlık Gözden Geçirilmiş ve Genişletilmiş 2. Basım
ISBN 9789750528569
Kapak Meclis’in açılışı, 23 Nisan 1920
Yayın No İletişim - 263
Dizi Araştırma-İnceleme - 44
Alan Tarih
Sayfa 479 sayfa
En 130 mm
Boy 195 mm
Ağırlık 458 gr
Baskı 2. Basım 1. baskı - Şubat 2020
Yazar Ahmet Demirel
Uygulama Hüsnü Abbas
Dizi Kapak Tasarımı Ümit Kıvanç
Düzelti Remzi Abbas
Dizin Berkay Üzüm
Cilt Güven Mücellit
Baskı Ayhan Matbaası