ISBN
9789750502040
479 sayfa
Rıfat N. Bali’nin, Türkiye Yahudilerinin yakın dönem tarihine ilişkin ayrıntılı araştırmaları, aynı zamanda Cumhuriyet döneminin sosyal ve siyasal yapısına ışık tutuyor. Elinizdeki kitapta, bu tarihten değişik kesitler yer almakta. Bunlardan siyasal açıdan en dikkate değer olanı, Cumhuriyet’in ilk döneminden beş Yahudi seçkininin biyografisidir.
Rıfat N. Bali’nin, Türkiye Yahudilerinin yakın dönem tarihine ilişkin ayrıntılı araştırmaları, aynı zamanda Cumhuriyet döneminin sosyal ve siyasal yapısına ışık tutuyor. Elinizdeki kitapta, bu tarihten değişik kesitler yer almakta. Bunlardan siyasal açıdan en dikkate değer olanı, Cumhuriyet’in ilk döneminden beş Yahudi seçkininin biyografisidir: Hukukçu Gad Franko, İttihatçı Emniyet Amiri Samuel İzisel, Roma Hukuku Ordinaryüs Profesörü Mişon Ventura, DP’nin ilk gayrimüslim milletvekili avukat Salamon Adato ve Tek Parti döneminin bağımsız milletvekili Prof. Dr. Samuel Abrevaya. Gayrimüslimleri Türkleştirme politikalarının aktif savunucusu olan bu kişilerin hayat hikâyeleri, sözkonusu politikaların ‘ruhunun’ ve etkilerinin daha iyi anlaşılmasını sağlıyor. “Yirmi kur’a gayrimüslim ihtiyatlar” olayı ve 1933’te Türkiye’ye gelen Yahudi asıllı Alman bilim adamlarına yönelik tepkilerin irdelendiği bölüm de, Tek Parti döneminde ayrımcılık ve yabancı düşmanlığını aydınlatmasıyla, bu tasviri tamamlamaktadır. Kitabın önemli bir katkısı, bir ailenin katledilmesi olayı vesilesiyle, Urfa Yahudilerinin bu şehirdeki son yıllarını anlatan ve onların buradaki varlığını hatırlatan bölümdür. Kitabın bir başka bölümünde, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Nazi Soykırımı’ndan kaçarak İngiliz mandası altındaki Filistin’e gitmeye çabalayan Yahudi mültecileri taşıyan gemilerin dramatik öyküleri yer alıyor. “Arşivden Sayfalar” başlıklı bölümdeki makalelerde ise, 20. yüzyılın başında İstanbul’un fuhuş âleminde Yahudilerin etkinliği; ve son yıllarda çok tartışılan “Sabetaycılık” konusu ele alınmakta.
1948 yılında İstanbul’da doğdu. İlköğrenimini Musevi Birinci Karma İlkokulu’nda, orta ve lise öğrenimini Saint-Michel Fransız Ortaokulu’nda ve Saint Benoit Fransız Lisesi’nde yaptı. Sorbonne Üniversitesi’ne bağlı Ecole Pratique des Hautes Etudes, İlahiyat Bilimleri Bölümü’nden mezun oldu. 1970 yılında özel sektörde memur olarak çalışmaya başladı. 1981 yılından itibaren de ticaret hayatına atıldı. Yazarlık ve araştırmacılık serüveni 1995 yılında başladı. Express, Müteferrika, Varlık, Birikim, Virgül, Felsefelogos, Toplumsal Tarih, Tarih ve Toplum, Folklor ve Edebiyat, Tiryaki dergileri ile Agos ve Şalom gazetelerinde yazıları yayımlandı. Türkiye Diyanet Vakfı’nın İslâm Ansiklopedisi’ne ve Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi’ne (Yapı Kredi Yayınları 1999) madde yazdı. Edirne, Serhattaki Payitaht (Haz.: Emin Nedret İşli ve M. Sabri Koz, Yapı Kredi Yayınları, 1998), Diyarbakır: Müze Şehir (Haz.: Dr. Şevket Beysanoğlu, M. Sabri Koz ve Emin Nedret İşli, Yapı Kredi Yayınları, 1999), Efsaneden Tarihe, Tarihten Bugüne ve Adana: Köprü Başı (Haz.: Doç. Dr. Erman Artun ve M. Sabri Koz, Yapı Kredi Yayınları, 2000) kitaplarına makaleler ile katkıda bulundu. Avner Levi’nin Türkiye Cumhuriyeti’nde Yahudiler (İletişim Yayınları, 1996), Henri Nahum’un İzmir Yahudileri (İletişim Yayınları, 2000) kitaplarını tek başına, Eli Şaul’un Balat’tan Bat-Yam’a (İletişim Yayınları, 1999) kitabını Birsen Talay’la, Nora Şeni ve Sophie le Tarnec’in Camondolar Bir Hanedanın Çöküşü (İletişim Yayınları, 1999) kitabını da Bahar Siber’le birlikte yayına hazırladı. Cumhuriyet döneminde Türkiye Yahudilerinin yaşamlarını anlatan bir üçlemenin ilki olan Cumhuriyet Yıllarında Türkiye Yahudileri - Bir Türkleştirme Serüveni (1923-1945) (İletişim Yayınları, 1999) ile Les Relations entre Turcs et Juifs Dans La Turquie Moderne (İsis Yayınları, 2001) daha önce yayımlanmış kitaplarıdır. Evli ve iki çocuk babasıdır.
Kitabın Adı Devlet'in Yahudileri ve "Öteki" Yahudi
ISBN 9789750502040
Yayın No İletişim - 967
Dizi Tarih - 27
Alan Tarih
Sayfa 479 sayfa
En 130 mm
Boy 195 mm
Ağırlık 341 gr
Baskı 5. baskı - Nisan 2010 (1. baskı - Ocak 2004)
Yazar Rıfat N. Bali
Editör Asena Günal, Tanıl Bora
Kapak Utku Lomlu
Uygulama Çiğdem Dilbaz
Düzelti Asena Günal
Baskı Sena Ofset
Cilt Sena Ofset