Türk romanın ‘atası’ olarak kabul edilen Ahmet Mithat’ın, 19. yüzyılın sonlarında başlayan “hayaliyun-hakikiyun” (romantizm-realizm) tartışmaları üzerine kaleme aldığı bu küçük kitap, roman sanatı üzerine yazılmış ilk “akademik” çalışmadır. Yayımlanmış 250’den fazla telif ve çevirisiyle edebiyat dünyamızın en verimli yazarlarından biri olan Ahmet Mithat’ın, başlangıcından yaşadığı döneme kadar yazılan değişik edebi anlatım türlerini incelediği, bugüne dek değerinden hiçbir şey kaybetmeyen eserini, Boğaziçi Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyelerinden Nüket Esen titiz bir çevriyazıyla yayına hazırladı.
Modern edebiyatı Batı’dan öğrendik. Heyecanlarımız, akıl karışıklığımız ve yerel olana bağlılığımızla bulanıklaşan bu Batı’dan edebiyatı öğrenme işinin de edebiyat tarihimizde, ne yazık ki yeterince incelenmemiş, çok önemli bir yeri var. Yer yer çok eğlenceli ve sevimli bu küçük kitap bu tarihin temel taşlarından biri.
ORHAN PAMUK